Miesięcznik informatyków i menedżerów IT sektora publicznego

oprac. Sylwester Szczepaniak

Płatności elektroniczne w urzędach online

Za realizację niektórych usług administracji publicznej trzeba płacić. Zasady wnoszenia opłat online zostały uregulowane w wielu odmiennych przepisach. Wypracowany standard płatności elektronicznych doprowadzi do obniżenia opłat i uproszczenia sprawozdawczości.

Wpływ porozumienia pomiędzy MC i KIR na świadczenie usług płatności internetowej PayByNet

Rozwój płatności elektronicznych za usługi świadczone przez administrację publiczną jest jednym z priorytetów programu „Od papierowej do cyfrowej Polski”. Działania te przebiegają wielotorowo. Ministerstwo Rozwoju realizuje program upowszechnienia płatności elektronicznych wykonywanych za pomocą kart płatniczych i kart kredytowych w terminalu płatniczym w organach administracji publicznej. Program jest skierowany do wszystkich urzędów wojewódzkich, marszałkowskich, urzędów miast i gmin oraz starostw powiatowych. Objęta nim zostanie także Policja. Urzędy uczestniczące w programie są bezpłatnie wyposażane w terminale płatnicze POS (ang. point of sale) i (lub) możliwość dostępu do usługi WebPOS PayByNet będącej rodzajem terminala wirtualnego, który umożliwi klientom wykonywanie płatności za pomocą telefonu komórkowego (smartfonu) w oparciu o mobilne aplikacje bankowe. Wdrożenie programu poprzedzone było fazą pilotażową (więcej na ten temat pisaliśmy w artykule „Kiedy w urzędzie będzie można płacić kartą”, „IT w Administracji” 2016, nr 10), która trwała od sierpnia 2016 r. do końca marca 2017 r. w 130 urzędach z całego kraju. W tym czasie odnotowano 48,2 tys. płatności bezgotówkowych o łącznej wartości 7,1 mln zł (więcej na stronie mr.gov.pl/bezgotowka).

Inne instrumenty płatnicze

Ministerstwo Cyfryzacji (MC) podjęło prace analityczne, których celem jest określenie warunków i ram prawnych upowszechnienia płatności elektronicznych za realizację usług elektronicznych w systemie teleinformatycznym podmiotów publicznych. Prace te zmierzają do określenia możliwego zakresu wprowadzenia e-płatności w każdym podmiocie publicznym za usługi elektroniczne realizowane przez wszystkie podmioty elektroniczne. Tak zakrojony cel wymaga jednak przeglądu wielu przepisów prawnych, optymalizacji procedur, a czasami nawet modyfikacji dotychczasowego sposobu realizacji usługi.

Każdy rodzaj opłaty i ciężaru publicznego cechuje się własną regulacją. Przykładowo, przepisy normujące kwestię regulowania zobowiązań podatkowych są odrębne od przepisów dotyczących uiszczania świadczeń w ramach systemu ubezpieczeń społecznych. Odmienne są także ich uwarunkowania techniczne. Zapłata podatków stanowiących dochód budżetu państwa inaczej niż za pomocą polecenia przelewu jest możliwa, jeżeli organ podatkowy dysponuje odpowiednim urządzeniem do autoryzacji transakcji płatniczych. W ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. DzU z 2017 r., poz. 201 ze zm.; ordynacja podatkowa) przewidziano, że zlecenia płatnicze na rzecz organów podatkowych mogą być składane również w formie dokumentu elektronicznego przy użyciu oprogramowania udostępnionego przez banki lub innego dostawcę usług płatniczych w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (tekst jedn. DzU z 2016 r., poz. 1572 ze zm.; uup) uprawnionego do przyjmowania zleceń płatniczych albo w inny sposób uzgodniony z bankiem lub innym dostawcą usług płatniczych przyjmującym zlecenie. Zlecenie płatnicze, o którym mowa, powinno zawierać dane identyfikujące wpłacającego, w tym identyfikator podatkowy, oraz powinno wskazywać tytuł wpłaty, przy czym niepodanie lub błędne podanie tych informacji stanowi podstawę do odmowy realizacji wpłaty gotówkowej lub polecenia przelewu. Rozliczanie płatności na rzecz organów podatkowych następuje poprzez międzybankowy system rozliczeń elektronicznych w krajowej organizacji rozliczeniowej lub poprzez system elektronicznych rozrachunków międzyoddziałowych Narodowego Banku Polskiego.

Wygoda klienta a wymogi prawne

Przepisy ordynacji podatkowej wskazują na konkretne wymogi proceduralne, które muszą zostać spełnione, aby możliwe było regulowanie zobowiązań podatkowych za pomocą e-płatności. W związku z tym pojawia się konieczność odpowiedniego dopasowania systemu płatności elektronicznych do specyficznych warunków regulowania zobowiązań podatkowych. Wymagania te są przedmiotem analizy MC i interesariuszy, w tym m.in. gmin, w ramach projektu Linia Współpracy 2016.

Warto też wskazać na kwestię, która wywołuje wśród samorządowców nieustanne wątpliwości, a jest nią problem regulowania należności publicznoprawnych za pomocą kart płatniczych. W art. 52 ust. 5 uup wskazano, że minister właściwy do spraw finansów publicznych może określić, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki pobierania opłat przy przyjmowaniu płatności z tytułu należności o charakterze publicznoprawnym, stanowiących dochód budżetu państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, przy użyciu karty płatniczej, kierując się w szczególności potrzebą przekazania pełnej kwoty danej należności publicznoprawnej na wyznaczony rachunek bankowy oraz biorąc pod uwagę specyfikę tych płatności. Dotychczas nie wydano wskazanego rozporządzenia. W ramach prowadzonych analiz i prac rozważana będzie możliwość doprowadzenia do pełnego zastosowania kart płatniczych w regulowaniu należności publicznoprawnych, włącznie z koniecznością podjęcia ewentualnych działań legislacyjnych.

[...]

Autor jest radcą prawnym w Departamencie Prawnym Ministerstwa Cyfryzacji.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma. Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.
 
 

Polecamy

Biblioteka Informacja Publiczna

Specjalistyczne publikacje książkowe dla pracowników administracji publicznej

więcej