Miesięcznik informatyków i menedżerów IT sektora publicznego

Wojciech Nowakowski

Polski elektroniczny dowód tożsamości

Polska to jedno z nielicznych państw Unii Europejskiej bez e-dowodu osobistego. Prace nad tym dokumentem trwają jednak od dłuższego czasu, podobnie jak tworzenie ostatecznej koncepcji tego rozwiązania.

Stan wdrożenia technologii e-Dowodu w Europie

W latach 2008–2009 Ministerstwa Spraw Wewnętrznych (MSWiA) i Administracji i Rozwoju Regionalnego zawarły porozumienie w sprawie realizacji projektów „pl.ID – polska ID Karta” i „Budowa elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej – ePUAP2” z łącznym budżetem 511 mln zł. Na pierwszy projekt planowano wydać 370 mln zł, a jego pierwotnym celem było wdrożenie wielofunkcyjnego elektronicznego dowodu tożsamości z funkcją uwierzytelniania, zgodną z wytycznymi i wymogami ustanowionymi w tym zakresie na poziomie UE (chodzi o dyrektywę PE i Rady 1999/93/WE z 13 grudnia 1999 r.). Elektroniczny dowód miał być wykorzystywany do uwierzytelniania się obywateli w systemach teleinformatycznych administracji publicznej i służby zdrowia. Zakres projektu obejmował ponadto uporządkowanie rejestrów państwowych (zwłaszcza rejestru PESEL) oraz zapewnienie odpowiedniej infrastruktury centralnej i gminnej do obsługi procesu wydawania dowodów osobistych, jak również informatyzację rejestrów urzędów stanu cywilnego.

Co obiecano Komisji Europejskiej

Ze względu na planowany duży koszt projekt ten musiał być zatwierdzony przez Komisję Europejską, która wydała decyzję w tej sprawie w czerwcu 2010 r. Tym samym jego realizacja stała się zobowiązaniem strony polskiej. Zgodnie z opisem projektu załączonym do tej decyzji dowód osobisty powinien spełniać następujące wymagania:

  • powinien być to wielofunkcyjny elektroniczny dokument z funkcją uwierzytelniania, zgodny ze wspólnymi wytycznymi i wymogami ustanowionymi przez właściwe organy UE;
  • funkcjonalności dowodu z warstwą elektroniczną mają zapewnić możliwość wykorzystania go w kontaktach z administracją publiczną oraz służbą zdrowia;
  • personalizacja graficzna i elektroniczna dowodu osobistego ma być zgodna z międzynarodowymi wymogami technicznymi i odbywać się zgodnie z zasadami neutralności technologicznej;
  • dowód powinien być wyposażony w zaawansowany certyfikat służący do składania „podpisu osobistego”;
  • dowód elektroniczny ma być zgodny z normami i dyrektywami UE regulującymi kwestie elektronicznego zabezpieczenia dokumentu, elektronicznego systemu identyfikacji osób fizycznych i ochrony danych osobowych;
  • certyfikat zapisany na karcie dowodu osobistego powinien być ważny przez okres ważności dokumentu;
  • powinna zostać wdrożona infrastruktura klucza publicznego (PKI) do celów realizacji usług związanych z elektronicznym podpisem składanym za pomocą dowodu osobistego, a zaawansowany certyfikat powinien być wydawany przez wewnętrzne centrum certyfikacji (dla transakcji obywatel–urząd, w tym transakcji online);
  • dowód osobisty powinien zawierać przestrzeń umożliwiającą wgranie dodatkowego kwalifikowanego certyfikatu wydawanego przez dostawców komercyjnych (dla transakcji obywatel–instytucja prywatna).

Projekt niefunkcjonujący

W 2012 r., na wniosek ówczesnego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, Komitet Rady Ministrów do spraw Cyfryzacji rekomendował przesunięcie terminu wdrożenia elektronicznej warstwy dowodu osobistego do czasu zakończenia prac nad modernizacją i uporządkowaniem rejestrów państwowych, a także wdrożenia elektronicznych usług publicznych oraz zakończenia prac na poziomie UE nad rozporządzeniem eIDAS. Równocześnie skrócono nazwę projektu z „pl.ID – polska ID Karta” na „pl.ID” i uchylono przepisy dotyczące wprowadzenia dowodów osobistych z warstwą elektroniczną. Zmieniono także założenia projektu, zgodnie z którymi miał on: usprawnić obsługę obywatela, stworzyć możliwości techniczne dla przyszłego wdrożenia systemu elektronicznej tożsamości (e-ID) oraz poprawić jakość danych w ewidencjach państwowych (patrz: itwa.pl/91).

[...]

Autor jest informatykiem, profesorem nadzwyczajnym w Instytucie Maszyn Matematycznych w Warszawie. Zajmuje się wykorzystaniem metod kryptografii współczesnej w teleinformatyce, w technologii klasycznej i kwantowej.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma. Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.
 
 

Polecamy

Biblioteka Informacja Publiczna

Specjalistyczne publikacje książkowe dla pracowników administracji publicznej

więcej