Miesięcznik informatyków i menedżerów IT sektora publicznego

Artur Prasal

Obsługa zamówień publicznych

Oferta przesyłana do zamawiającego wymaga jej zaszyfrowania przy użyciu narzędzi dostępnych na miniPortalu. Wykorzystywany jest m.in. identyfikator postępowania. Błąd przy jego wprowadzaniu skutkuje brakiem możliwości odszyfrowania ofert.

Przepisy dotyczące elektronicznej komunikacji między zamawiającym a wykonawcami obowiązują od 18 października 2018 r. (w zakresie jednolitego europejskiego dokumentu zamówienia, czyli JEDZ – od 18 kwietnia 2018 r.). Artykuł 10a ustawy z 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tekst jedn. DzU z 2018 r., poz. 1986 ze zm.; dalej: pzp) odnosi się w szczególności do składania ofert i wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu oraz oświadczeń, w tym JEDZ.

Ze względu na brak możliwości wdrożenia kompleksowego rozwiązania do prowadzenia całego procesu udzielania zamówienia publicznego 4 października 2018 r. udostępniono platformę miniPortal. Ma być ona wykorzystywana aż do docelowego wdrożenia obowiązku wprowadzenia w tych postępowaniach komunikacji zamawiającego z wykonawcami wyłącznie przy użyciu środków komunikacji elektronicznej. Mowa o pełnym wdrożeniu modelu docelowego zakładającego istnienie centralnej Platformy e-Zamówień, z którą zintegrowane będą Portale e-Usług. Według aktualnego stanu prawnego ma to nastąpić do dnia 1 stycznia 2020 r.

Szyfrowanie i deszyfrowanie ofert

Jednym z wymogów dotyczących wykorzystania środków komunikacji elektronicznej do przekazania ofert jest zapewnienie ich szyfrowania (przed przekazaniem oferty do zamawiającego) oraz deszyfrowania (przez zamawiającego). Używane są do tego klucz publiczny oraz klucz prywatny. Aby zaszyfrować ofertę aplikacją z systemu miniPortal, wykonawca musi pobrać (przepisać) z miniPortalu identyfikator postępowania oraz pobrać klucz publiczny do zaszyfrowania oferty. W aplikacji do szyfrowania należy wpisać identyfikator postępowania (ciąg znaków), dodać plik (z ofertą) do zaszyfrowania, a następnie pobrać klucz publiczny w formacie ASC. Po zaszyfrowaniu pliku i jego zapisaniu jest on gotowy do wysłania.

Zamawiający, po otrzymaniu oferty na elektroniczną skrzynkę podawczą (dalej: esp), zapisuje ją na dysku lokalnym, a następnie musi pobrać klucz prywatny z formularza edycji postępowania. Klucz prywatny jest udostępniony przez miniPortal po upływie daty/godziny wyznaczonej jako termin składania ofert. W aplikacji do deszyfrowania wpisywany jest identyfikator postępowania oraz identyfikator użytkownika (login Biuletynu Zamówień Publicznych). Należy też wprowadzić (wskazać) plik z zaszyfrowaną ofertą oraz klucz prywatny. Po tych czynnościach można dokonać odszyfrowania oferty.

Sprawność systemu

W art. 10b ustawy pzp sformułowano kluczowy wymóg dotyczący wymagań wobec narzędzi wykorzystywanych do komunikacji elektronicznej. Realizację tych wymogów powinien zapewnić zamawiający:

Zamawiający zapewnia, aby narzędzia i urządzenia wykorzystywane do komunikacji z wykonawcami przy użyciu środków komunikacji elektronicznej oraz ich właściwości techniczne były niedyskryminujące, ogólnie dostępne oraz interoperacyjne z produktami służącymi elektronicznemu przechowywaniu, przetwarzaniu i przesyłaniu danych będących w powszechnym użyciu oraz nie mogły ograniczać wykonawcom dostępu do postępowania o udzielenie zamówienia.

Kwestia utrudnień czy ograniczeń technicznych systemu teleinformatycznego była przedmiotem postępowań KIO. Przykładowo w wyroku z 4 marca 2019 r. (KIO 268/19) Izba stwierdziła, że:

nadmierne utrudnienie czy wręcz uniemożliwienie wykonawcy złożenia oferty narusza istotę postępowania o udzielenie zamówienia publicznego i stanowi poważną wadę postępowania. Nie musi być to przy tym celowe działanie ze strony zamawiającego ani okoliczność od niego zależna – może wynikać właśnie z powodów technicznych. Przy czym „kwestie techniczne” nie dotyczą jedynie awarii urządzenia, którym posługuje się zamawiający, lecz mogą także wynikać np. z przejściowych błędów oprogramowania, zbyt dużej liczby uczestników jednocześnie korzystających z platformy itp. Istotny jest tu efekt w postaci niemożności złożenia oferty.

Niewątpliwie zamawiający ponosi odpowiedzialność za funkcjonowanie systemu teleinformatycznego, którego używa do komunikacji elektronicznej. Wątpliwości może budzić jednak sytuacja, gdy zamawiający korzysta z miniPortalu, za który technicznie w praktyce nie odpowiada.

Błędy przy szyfrowaniu

Za „problemy techniczne” często uznawane są przez wykonawców również problemy wynikające z nieprawidłowej obsługi miniPortalu. Dotyczą one szyfrowania ofert. Najczęstsze błędy to szyfrowanie oferty z wykorzystaniem nieprawidłowego (np. niekompletnego) identyfikatora postępowania lub dwukrotne zaszyfrowanie oferty przy użyciu identyfikatorów różnych postępowań. W obu przypadkach wykonawca otrzyma komunikat o prawidłowym zaszyfrowaniu oferty. Nie będzie też miał problemów z jej przekazaniem do zamawiającego. Jednak zamawiający podczas otwarcia ofert nie będzie w stanie ich odszyfrować. Wówczas najczęściej dochodzi do odrzucenia oferty na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 pzp.

[...]

Autor jest absolwentem Wyższej Szkoły Administracji Publicznej w Łodzi oraz Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego. Jest pracownikiem Urzędu Miasta Łodzi. Zajmuje się prawnymi i organizacyjnymi aspektami informatyzacji administracji.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma. Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.
 
 

Polecamy

Biblioteka Informacja Publiczna

Specjalistyczne publikacje książkowe dla pracowników administracji publicznej

więcej