Miesięcznik informatyków i menedżerów IT sektora publicznego

Eryk Chilmon

Wirtualne rekonstrukcje zabytków

Cyfryzacja wprowadziła duże zmiany w sposobach interakcji ze światem kultury. Nowe technologie pozwalają m.in. na tworzenie wirtualnych rekonstrukcji utraconych obiektów architektonicznych. Tego rodzaju projekty z powodzeniem realizuje Politechnika Łódzka.

Model 3D Synagogi Wielkiej, która została wybudowana w latach 1881–1887 wg projektu Adolfa Wolffa.

Totalny charakter działań zbrojnych podczas II wojny światowej spowodował, że wiele miast niemal całkowicie legło w gruzach. W świadomości mieszkańców Europy Zachodniej obecnych jest kilka symboli całkowitego zniszczenia, takich jak m.in. angielskie Coventry, holenderski Rotterdam czy niemiecki Hamburg. Mimo dużego potencjału gospodarczego państw zachodnich przywrócenie historycznej tkanki zrujnowanych miast było tak kosztowne lub kłopotliwe, że udało się to zrobić tylko częściowo.

Tereny polskie należą do tych obszarów Europy, które zostały najdotkliwiej doświadczone przez II wojnę światową. Barbarzyńska destrukcja takich metropolii jak Warszawa, Wrocław czy Gdańsk spowodowała, że już na zawsze straciły one wiele cennych pod względem historycznym obiektów architektonicznych. W porównaniu z Wielką Brytanią, Holandią czy Republiką Federalną Niemiec, które dysponowały większym kapitałem i dodatkowo zostały wsparte przez amerykański Plan Marshalla, Polska miała znacznie mniej materialnych możliwości w zakresie odbudowy. To, co udało się osiągnąć, jest w dużej mierze wynikiem ogromnego entuzjazmu i mobilizacji społeczeństwa.

Łodzi udało się uniknąć losu wielu polskich miast, czyli niemal całkowitej degradacji. W rzeczywistości podczas działań wojennych Łódź poniosła niewielkie straty w zabudowie miejskiej. Niemcy burzyli to miasto systemowo – niszczone były przede wszystkim wszelkie budynki postawione przez żydowskich mieszkańców. Hitlerowcy podpalili m.in. monumentalną synagogę Alte Szil (główną świątynię łódzkiej gminy żydowskiej), a także Wielką Synagogę, synagogę Wilker Shul, synagogę Ezras Izrael w Łodzi oraz synagogę Ohel Jakow. W sumie przed II wojną światową w Łodzi znajdowało się około 250 synagog i domów modlitwy. Jedyną czynną i zachowaną w Łodzi przedwojenną bożnicą jest synagoga Reicherów.

Materialna rekonstrukcja zniszczonych przez Niemców budynków, które przed wojną zostały wzniesione przez łódzkich Żydów, nie nastąpiła i już nie nastąpi. Dlatego tak cenna jest inicjatywa podjęta w Zakładzie Grafiki i Multimediów Instytutu Informatyki na Wydziale Fizyki Technicznej, Informatyki i Matematyki Stosowanej Politechniki Łódzkiej, polegająca na odtwarzaniu w wirtualnej przestrzeni nieistniejących już historycznych obiektów z Łodzi i regionu, w tym zburzonych podczas wojny synagog.

Interdyscyplinarny zespół

Prace powiązane z dziedzictwem kulturowym w aspekcie sposobów prezentacji, popularyzacji i ochrony z wykorzystaniem nowych mediów jako działania naukowo-badawcze trwają na Politechnice Łódzkiej od kilkunastu lat. Pierwszą książkową publikacją, w której wykorzystano możliwości nowych mediów do zaprezentowania nieistniejących już obiektów, była przygotowana wraz z Uniwersytetem Łódzkim pozycja „Łódzkie synagogi. Wirtualne dziedzictwo zaginionej dzielnicy”, autorstwa Krzysztofa Stefańskiego i Rafała Szrajbera (pierwsze wydanie w 2009 r.). Projekty powstające w Instytucie Informatyki i ukierunkowane na obszar dziedzictwa realizowane są przez interdyscyplinarny zespół, który skupia informatyków, architektów, projektantów i artystów. – Tak szeroki wachlarz specjalistów pozwala na podejmowanie się rekonstrukcji nie tylko obiektów architektonicznych, ale także urządzeń czy dzieł sztuki – mówi dr inż. arch. Rafał Szrajber, wykładowca Politechniki Łódzkiej, współtwórca wirtualnych rekonstrukcji utraconych obiektów z regionu łódzkiego, który aktualnie jest głównym pomysłodawcą kolejnych projektów. Osobą inicjującą zespół była prof. Maria Pietruszka.

[...]

Autor jest redaktorem prowadzącym „IT w Administracji”.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma. Zapraszamy do składania zamówień na prenumeratę i numery archiwalne.
 
 

Polecamy

Biblioteka Informacja Publiczna

Specjalistyczne publikacje książkowe dla pracowników administracji publicznej

więcej